MPS International to koszalińska firma produkcyjna działająca w branży kosmetycznej i opakowaniowej, której historia w Polsce rozpoczęła się w 1991 roku. Dziś realizuje kontraktową produkcję kosmetyków i środków czystości oraz wytwarza opakowania z tworzyw sztucznych dla marek z Polski i świata. To duży, nowoczesny zakład produkcyjny – miejsce, które na pierwszy rzut oka znacznie łatwiej skojarzyć z laboratoriami, technologią i liniami produkcyjnymi niż ze sztuką.
Dlatego w Galerii MPS obrazy ogląda się inaczej niż w muzeum. Mija się je rano, po drodze na produkcję, do laboratorium albo biura. Wraca się do nich po kilku godzinach i nagle dostrzega szczegół, który wcześniej umknął. Od dziesięciu lat sztuka jest tu częścią zwyczajnego dnia. Jubileusz galerii stanie się okazją do podsumowania 45 wystaw, ale przede wszystkim do opowiedzenia o miejscu, które wyrosło z potrzeby serca i zajęło ważne miejsce na kulturalnej mapie Koszalina.
Wszystko zaczęło się od remontu strefy wejściowej w siedzibie MPS. Odnowione ściany aż prosiły się o coś więcej niż firmowe tablice.
Wspomina Wanda Stypułkowska, prezes MPS International: – Pomyślałam, że to przestrzeń, którą można dobrze wykorzystać. Pierwsza idea była prosta: stworzyć miejsce dla uczniów liceum plastycznego, studentów, początkujących twórców, a także pracowników, którzy poza zawodowymi obowiązkami malują, rysują lub fotografują. Galeria szybko wyszła jednak poza pierwotny plan. Pojawili się profesjonalni artyści, różne techniki i odmienne języki sztuki.
Na firmowych korytarzach zagościło malarstwo, fotografia, rysunek, grafika i abstrakcja, w przestrzeni pojawiły się rzeźba, ceramika, kolaż, a nawet eksperymentalne projekty ubioru. Wystawiali tu między innymi Adam Gęgotek, Greta Grabowska, Witold Michoń, Beata Maria Orlikowska, Jan Andrzej Walasek, Violetta Goldfarb, Julia Bakaieva i Anna Szklińska. Każdy wernisaż miał własny rytm.
– Nie chcieliśmy zamykać się w jednym gatunku ani narzucać odbiorcom, co powinno im się podobać. Pokazujemy sztukę figuratywną i abstrakcyjną, prace profesjonalistów i wartościowe realizacje amatorskie. Ważne, żeby każda wystawa miała coś do powiedzenia – podkreśla Małgorzata Tołwińska, dyrektor komercyjny w MPS.
Najliczniejsza publiczność przychodzi codziennie
Galeria powstała w firmie, dlatego jej najwierniejszymi odbiorcami są pracownicy. Każdego dnia przez strefę wejściową przechodzi około 350 osób. Nie trzeba planować wizyty, kupować biletu ani znać nazwisk z historii sztuki. Kontakt z obrazem wydarza się mimochodem: między odbiciem karty przy wejściu a rozpoczęciem zmiany, podczas przerwy, w drodze na spotkanie.
– Pracownik jest odbiorcą niemal naturalnie – mówi Wanda Stypułkowska. – Po tylu latach widzimy jednak, że ludzie doceniają tę obecność. Zatrzymują się, rozmawiają, porównują kolejne wystawy. W tych spontanicznych komentarzach ujawnia się edukacyjna rola galerii. Sztuka przestaje być czymś zarezerwowanym dla muzeów, wielkich miast i wakacyjnych podróży. Można ją lubić albo odrzucić, można się z nią spierać, nie trzeba natomiast udawać, że wszystko się rozumie.
Małgorzata Tołwińska zauważa: – Po dziesięciu latach oko jest już bardziej uważne. Pracownicy widzą różnice, mają własne zdanie, potrafią powiedzieć, co ich porusza, a co nie. Szczególne miejsce zajmują wystawy przygotowane przez pracowników i ich bliskich. Adam Gęgotek pokazał fotografie, Julia Bakajewa – rysunkowe portrety, a Paweł Gołaszewski, syn wieloletniej pracownicy firmy, zaprezentował projekty związane z ubraniami i recyklingiem.
Sztuka w MPS wybiega także poza granice ogólnodostępnej galerii. Fotografie laboratorium mikrobiologicznego oraz zdjęcia surowców chemicznych oglądanych pod mikroskopem przeniosły sztukę także do korytarzy przy hali produkcyjnej. Z bliska przypominają abstrakcyjne kompozycje, choć ich źródłem jest codzienna praca firmy.
Galeria – miejscem spotkań artystów
Warto zaznaczyć, że z czasem Galeria MPS przestała być wyłącznie firmową inicjatywą. Na wernisaże zaczęli przyjeżdżać mieszkańcy Koszalina, artyści i stali goście lokalnych wydarzeń.
W piątkowe popołudnia o godz. 15.30, kiedy zazwyczaj organizowane są wernisaże, spotykają się pracownicy kończący zmianę i osoby, które właśnie rozpoczynają kulturalny weekend. – Goście często mówią, że panuje tu wyjątkowa atmosfera. Być może dlatego, że nie robimy tego instytucjonalnie. Organizujemy wystawy z autentycznej potrzeby i chyba daje się to odczuć – mówi Marcin Napierała, kierownik Działu Komunikacji i Zrównoważonego Rozwoju.
Dziś artyści sami zgłaszają się do galerii, polecają ją sobie nawzajem, a kalendarz wystaw jest wypełniony na ponad rok do przodu. Początkowo odbywały się trzy – cztery ekspozycje rocznie, teraz jest ich sześć. Galeria, choć nie prowadzi sprzedaży i nie pobiera prowizji – daje twórcom ściany, publiczność i możliwość spotkania z odbiorcą. A z rozmów, które się tu zaczynają, tworzą się niejednokrotnie ciekawe i oryginalne inicjatywy.
Jubileuszowy wernisaż będzie otwarciem czterdziestej szóstej wystawy w historii galerii. Sebastian Komorowski-Nalazek zaprezentuje „Ludzi i inne zwierzęta” – ekspozycję łączącą obrazy z kilku okresów jego twórczości. To malarstwo figuratywne, w którym ludzie i zwierzęta funkcjonują obok siebie bez oczywistych hierarchii, a w tle pojawiają się natura, sąsiedzkie relacje i rytm życia poza miastem.
I to nie koniec ciekawych inicjatyw Galerii MPS. W 2027 roku firma MPS International świętować będzie trzydziestopięciolecie działalności. Z tej okazji już dziś możemy zapowiedzieć marcową wystawę o charakterze archiwalno-historycznym. Będzie to okazja do wspomnień i do przyjrzenia się temu jak firma zmieniła się na przestrzeni dekad.
