Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Koszalinie ma za sobą wyjątkowo dobry rok. Uczelnia zajęła pierwsze miejsce w kraju w ósmej edycji prestiżowego programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego „Dydaktyczna Inicjatywa Doskonałości”, uzyskując maksymalny wynik 100 punktów. To potwierdzenie najwyższej pozycji koszalińskiej Akademii wśród publicznych uczelni zawodowych i jednocześnie mocny sygnał, że praktyczne kształcenie może iść w parze z realnymi efektami na rynku pracy.
Na sukces złożyły się dwa kluczowe wskaźniki oparte na monitoringu Ekonomicznych Losów Absolwentów. PANS w Koszalinie osiągnęła najniższy wskaźnik bezrobocia wśród absolwentów — 0,2445 — oraz najwyższy wskaźnik zarobków, wynoszący 1,292 w relacji do średnich wynagrodzeń w regionie. W praktyce oznacza to, że absolwenci uczelni nie tylko szybko znajdują zatrudnienie, ale również dobrze zarabiają.
Wysoka pozycja w rankingu DID to nie tylko prestiż, ale także konkretne wsparcie finansowe. W 2026 roku uczelnia otrzyma zwiększoną subwencję w wysokości 1,5 mln zł. Te środki zostaną przeznaczone wyłącznie na dalsze podnoszenie jakości kształcenia — od specjalistycznych szkoleń dla studentów, przez modernizację infrastruktury dydaktycznej, po rozwój kadry i zakup nowoczesnego sprzętu oraz oprogramowania. W planach są między innymi szkolenia z zakresu ratownictwa, dietetyki klinicznej, fizjoterapii czy taktyk interwencyjnych, a także dalsze unowocześnianie Monoprofilowego Centrum Symulacji Medycznej.
To kolejny ważny rozdział w historii uczelni, która już wcześniej była doceniana za swoje działania. W Rankingu Perspektywy 2025 PANS w Koszalinie zajęła pierwsze miejsce wśród publicznych uczelni zawodowych w Polsce oraz trzecie miejsce wśród stu uczelni publicznych i niepublicznych w kraju. PANS w Koszalinie została także laureatką projektu ogłoszonego przez Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego. Dzięki otrzymanym środkom 1 728 775, 80 zł został zakupiony wysokospecjalistyczny sprzęt, w tym egzoszkielet dla fizjoterapii oraz fantomy dla kierunków pielęgniarstwo i ratownictwo medyczne, m.in. fantom bariatryczny.
W ostatnich latach środki pozyskane przez uczelnię pozwoliły stworzyć i doposażyć nowoczesne pracownie oraz laboratoria. Wśród nich znalazła się Pracownia Systemu Zarządzania Kryzysowego JAŚMIN — innowacyjne rozwiązanie dedykowane strukturom krajowym oraz sojuszniczym NATO i UE, oficjalnie otwarta w październiku 2024 roku. Rozwijano także Centrum Symulacji Medycznej, a także uruchomiono nowe przestrzenie dydaktyczne, takie jak symulowany gabinet dietetyczny, pracownie genetyki, mikrobiologii i histologii, pracownie fizjologii, wysiłku fizycznego i biomechaniki oraz pracownię pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej.
Uczelnia inwestuje również w specjalistyczny sprzęt dydaktyczny. Wśród zakupionych pomocy naukowych znalazły się między innymi stół anatomiczny, trenażery i fantomy — w tym geriatryczne i niemowlęce — symulatory i defibrylatory do nauki RKO, BLS i aparaty EKG, aparatura kosmetologiczna, analizatory składu masy ciała oraz strzelnica laserowa wykorzystywana na kierunku bezpieczeństwo narodowe.
Szczególnie ważnym elementem rozwoju są też certyfikowane kursy i szkolenia dla studentów. Znaczna część tegorocznej nagrody zostanie przeznaczona właśnie na bezpośrednie podnoszenie ich kompetencji. Studenci będą mogli korzystać z darmowych kursów z zakresu ratownictwa i medycyny, w tym zaawansowanych zabiegów ratujących życie w obrażeniach ciała PHTLS oraz technik samoobrony w karetce. Pojawią się także szkolenia dla fizjoterapeutów i kosmetologów, obejmujące między innymi fizjoterapię barku, diagnostykę stawów skroniowo-żuchwowych czy laminację brwi i rzęs, a także warsztaty z neurobiologii wczesnego dzieciństwa i kursy probiotykoterapii klinicznej dla studentów pedagogiki i dietetyki.
O tym, jak przez lata zmieniała się uczelnia, jakie są dziś jej najmocniejsze strony i na co mogą liczyć kandydaci, rozmawiamy z rektor Państwowej Akademii Nauk Stosowanych w Koszalinie, dr Moniką Pawłowską, prof. PANS.
Za trzy lata PANS, wcześniej Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa, będzie świętować swoje dwudziestolecie. Jakie były początki, a jak dziś funkcjonuje uczelnia?
Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Koszalinie w roku 2026 i Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w roku 2009 to dwa różne światy. Skok technologiczny w obszarze samej bazy dydaktycznej szacujemy nie o sto, ale o tysiąc procent. Przez ostatnie 17 lat uczelnia konsekwentnie i odpowiedzialnie realizuje swoją strategię budowania nowoczesnej uczelni, kształcącej w zawodach odpowiadających na realne potrzeby lokalnego i regionalnego rynku pracy.
Uczelnia zmieniała się razem z rynkiem. Pierwszymi kierunkami były filologie oraz kierunki nauczycielskie: pedagogika i wychowanie fizyczne. Obecnie nadal kształcimy na kierunkach przygotowujących do zawodu nauczyciela, czyli na pedagogice przedszkolnej i wczesnoszkolnej oraz wychowaniu fizycznym, choć dziś najbardziej rozpoznawalni jesteśmy z prowadzenia kierunków medycznych i nauk o zdrowiu: pielęgniarstwa, ratownictwa medycznego, fizjoterapii, dietetyki oraz kosmetologii. Ważnym filarem, uruchomionym w 2017 roku, jest także bezpieczeństwo narodowe.
Wszystkie nasze kierunki to zawody zaliczane do poszukiwanych i deficytowych. Misją publicznych uczelni zawodowych jest kształcenie praktyczne, dlatego u nas blisko 70 procent zajęć realizowanych jest w formie ćwiczeń, warsztatów i zajęć symulowanych. To pozwala błyskawicznie reagować na potrzeby rynku i oczekiwania studentów. Dzisiejszy PANS to doskonała baza sportowa i dydaktyczna, w tym własna hala sportowa i nowoczesna aula audytoryjna. To również Centrum Symulacji Medycznej, zapewniające realistyczne warunki nauki dzięki specjalistycznym symulatorom, trenażerom i fantomom. To także nowoczesne laboratoria anatomii, fizykoterapii, kinezoterapii, mikrobiologii, genetyki i histologii, a także symulowany gabinet dietetyczny i pracownie kosmetologiczne. Mamy również Pracownię Zarządzania Kryzysowego JAŚMIN — unikalne w skali regionu rozwiązanie dedykowane strukturom NATO i UE.
Czego dokładnie poszukują współcześni studenci i co mogą otrzymać w PANS w kontekście gwarancji zatrudnienia?
Współczesny student jest pragmatykiem. Szuka konkretnego zawodu, a od uczelni oczekuje takiego systemu zajęć, który umożliwi mu jak najlepsze przygotowanie zawodowe. Ze względu na ograniczone możliwości finansowe młodzi ludzie oczekują również takiej organizacji studiów, która pozwoli łączyć naukę z pracą zawodową. Bywa to szczególnie trudne na kierunkach medycznych, z uwagi na ogromną liczbę godzin, ale staramy się to ułatwiać organizacyjnie.
Jakie są kierunki rozwoju PANS w kontekście specyfiki Koszalina – starzenia się społeczeństwa, przemysłu i turystyki?
Naszą odpowiedzią na trendy demograficzne i braki kadrowe w regionie jest wzmacnianie kierunków gwarantujących pracę od ręki. Pielęgniarstwo i ratownictwo medyczne to dziś fundamentalne zawody dla sprawnego funkcjonowania służby zdrowia, która zmaga się z dramatycznymi brakami kadrowymi. Fizjoterapia stanowi odpowiedź na rosnące zapotrzebowanie na rehabilitację pourazową i geriatryczną. Dietetyka kliniczna koncentruje się na wsparciu leczenia chorób cywilizacyjnych.
Bezpieczeństwo narodowe rozwijamy ze względu na zapotrzebowanie służb mundurowych i cywilnych odpowiedzialnych za ochronę i bezpieczeństwo mieszkańców. Bardzo ważne jest też kształcenie ustawiczne, bo co roku przybywa nam studentów 30+, którzy podnoszą kwalifikacje lub całkowicie się przekwalifikowują.
Pomimo negatywnych trendów demograficznych uważam, że zawód nauczyciela pozostaje zawodem przyszłościowym. Trzeba jednak wyciągnąć wnioski z niżu i zamiast zamykać oddziały, postawić na naukę w małych grupach, do 15 osób.
Edukacja w małych oddziałach to fundament nowoczesnego systemu. W skali makro jej największą zaletą jest radykalny wzrost efektywności, ponieważ pozwala na pełną indywidualizację, a to przekłada się na wyższą jakość przyszłych kadr. Kameralne grupy są także narzędziem profilaktyki – brak anonimowości pozwala nauczycielom na błyskawiczne reagowanie na kryzysy psychiczne czy przemoc rówieśniczą, co odciąża system ochrony zdrowia. W wymiarze społecznym małe grupy niwelują nierówności, bo uwaga nauczyciela rozkłada się równomiernie, dając dzieciom z trudniejszych środowisk realną szansę na awans społeczny.
Jak PANS rozumie młodych na etapie wyboru uczelni?
Współczesny student szuka konkretnego zawodu i systemu zajęć, który realnie do niego przygotuje.
Warto podkreślić regionalny i społeczny charakter naszej akademii. Jako uczelnia zlokalizowana w średniej wielkości mieście zwiększamy szanse młodzieży o skromniejszym kapitale ekonomicznym na zdobycie wyższego wykształcenia. PANS notuje najwyższy w regionie odsetek studentów pochodzących z terenów wiejskich. Pełnimy więc kluczową funkcję społeczną, wyrównując szanse edukacyjne i zawodowe.
Przygotowujemy do zawodu, ale także umożliwiamy i finansujemy poznanie świata poprzez wizyty studyjne, udział w projektach naukowych, konferencjach oraz wyjazdach w ramach programu Erasmus. Nie wspominając już o bezpłatnym dostępie do naszej bazy sportowej – wystarczy zapisać się do uczelnianego klubu AZS.
Nauka to nie tylko mury. Jak wygląda model nauczania w PANS?
Ciężar kształcenia przesunął się z teorii na nabywanie kompetencji w warunkach zbliżonych do rzeczywistych. Dominują formy aktywne: ćwiczenia, warsztaty i zajęcia praktyczne, przy ograniczeniu tradycyjnych wykładów. Realizujemy model nauki naprzemiennej, w którym student dzieli czas między uczelnię a placówki partnerskie mające bezpośredni wpływ na kształt programu kształcenia. Często w tygodniu zajęć wybrane dni przypisane są praktyce zawodowej albo też całe tygodnie przeznaczane są na to, by jak najwięcej skorzystać z możliwości praktycznej nauki zawodu w placówkach partnerskich.
Warto zauważyć, że wykształcone społeczeństwo odgrywa niemniejszą rolę w rozwoju państwa niż odkrycia naukowe. Często w dyskursie publicznym faworyzuje się proces badawczy, ale to wzrost wskaźnika scholaryzacji w ostatnich trzech dekadach realnie pchnął Polskę do przodu.
Dzisiejsze uczelnie utraciły monopol na wiedzę – w internecie można znaleźć wykłady z niemal każdego obszaru. Dlatego konkurujemy z „e-wiedzą” jakością doświadczenia praktycznego. Dzięki temu nasz absolwent opuszcza mury uczelni jako pracownik gotowy do pracy, posiadający sprawdzony warsztat zawodowy.
Na jakich kierunkach dziś kształcicie?
Aktualnie kształcimy około 800 studentów. W ofercie studiów licencjackich znajdują się bezpieczeństwo narodowe, dietetyka, kosmetologia, pielęgniarstwo, ratownictwo medyczne oraz wychowanie fizyczne. Prowadzimy również jednolite studia magisterskie, pięcioletnie, na kierunkach fizjoterapia oraz pedagogika przedszkolna i wczesnoszkolna. Z kolei w ramach studiów uzupełniających magisterskich, dwuletnich, oferujemy bezpieczeństwo narodowe i pielęgniarstwo.
Co realnie dają inwestycje w halę, aulę, pracownię JAŚMIN czy Centrum Symulacji Medycznej?
Przede wszystkim przekładają się na najwyższą skuteczność na rynku pracy. Dzięki nauce w profesjonalnie wyposażonych przestrzeniach absolwenci PANS najszybciej w Polsce znajdują zatrudnienie, o czym świadczy najniższy wskaźnik bezrobocia w kraju – 0,2445 – i osiągają najwyższe zarobki w regionie.
To także bardzo konkretny, praktyczny wymiar kształcenia. Inwestycje te pozwalają uczyć się w warunkach niemal identycznych jak w przyszłej pracy. Centrum Symulacji Medycznej umożliwia studentom pielęgniarstwa i ratownictwa trening na zaawansowanych fantomach i symulatorach, co ma kluczowe znaczenie dla ratowania życia. Pracownia JAŚMIN zapewnia dostęp do innowacyjnych rozwiązań systemowych wykorzystywanych przez struktury krajowe oraz sojusznicze NATO i UE, co bezpośrednio buduje kompetencje na kierunku bezpieczeństwo narodowe.
Te inwestycje podnoszą także standardy i prestiż uczelni. Nowoczesna baza dydaktyczna, w tym systemy audiowizualne i specjalistyczne oprogramowanie, pozwala utrzymać pozytywną ocenę Polskiej Komisji Akredytacyjnej oraz pierwsze miejsce w rankingach wśród publicznych uczelni zawodowych, między innymi w zestawieniach Perspektyw.
Nie bez znaczenia jest również dostęp do unikalnego sprzętu. To dzięki takim inwestycjom możemy wykorzystywać wysokospecjalistyczne narzędzia, jak egzoszkielet do fizjoterapii, stoły anatomiczne czy strzelnice laserowe, które nie są standardem na każdej uczelni.
Podsumowując, inwestycje te realnie skracają drogę z sali wykładowej do dobrze płatnej pracy, dając studentom przewagę konkurencyjną dzięki biegłości w obsłudze najnowocześniejszych technologii.
Co czeka na nowych studentów PANS w zbliżającym się roku akademickim 2026/2027?
Nieustającym celem uczelni jest budowanie marki i dbanie o jakość kształcenia. Wybierając kierunek studiów w PANS, zyskuje się nie tylko dobre, praktyczne wykształcenie, ale także gwarancję dobrze płatnej pracy. Inwestycje te sprawiają, że PANS w Koszalinie jest postrzegana jako lider kształcenia praktycznego w regionie, oferując studentom dostęp do technologii i uprawnień, które zazwyczaj są płatne i trudno dostępne w standardowym toku studiów.
Uczelnie wyższe są czynnikiem miastotwórczym. Miejsce kształcenia i praktyk zawodowych bardzo często staje się miejscem pracy, a miejscowość – miejscem do życia. Jest to szczególnie ważna informacja dla samorządów i pracodawców, bo ścisła, dobra współpraca jest gwarantem rozwoju regionu.
