Naukowcy z Politechniki Koszalińskiej prowadzą nowatorskie badania i coraz ściślej współpracują z biznesem. W uczelnianych pracowniach powstają projekty, które zmieniają codzienne życie nie tylko Polaków.

Jak na uczelnię techniczną przystało, większość badań dotyczy opracowywania nowych technologii, projektowania nowoczesnych urządzeń i procesów technologicznych. Naukowcy z Politechniki Koszalińskiej starają się przy tym reagować na najbardziej pilne potrzeby otoczenia.

 

Prof. Tomasz Królikowski, prorektor ds. studentów jest również koordynatorem Centrum Druku 3D Wydziału Mechanicznego.

Prof. Tomasz Królikowski, prorektor ds. studentów jest również koordynatorem Centrum Druku 3D Wydziału Mechanicznego.

Większe bezpieczeństwo sanitarne

Już na początku pandemii – w pierwszej połowie 2020 r. – zespół dr. hab. inż. Tomasza Królikowskiego, prof. PK i prorektora ds. studenckich, a równocześnie koordynatora Centrum Druku 3D Wydziału Mechanicznego, zajął się wytwarzaniem przyłbic ochronnych. Trafiły one do szpitali i przychodni, domów pomocy społecznej, urzędów i straży pożarnej.

Równolegle naukowcy prowadzili badania, których efektem było opracowanie najbardziej optymalnego modelu przyłbicy. Chodziło o wybór najkorzystniejszego materiału pod względem wytrzymałości mechanicznej, biodegradowalności i odporności na środki chemiczne. Zadanie badawcze zostało sfinansowane z funduszy unijnych w ramach projektu „Odpowiedzialny społecznie Proto_Lab” (to jeden z elementów Zachodniopomorskiego Pakietu Antykryzysowego).

Od niedawna naukowcy pracujący pod kierunkiem prof. Tomasza Królikowskiego realizują inny projekt badawczy, którego efektem będzie zwiększenie bezpieczeństwa sanitarnego. Celem jest opracowanie modelu urządzenia oczyszczającego powietrze i regulującego jego wilgotność. Projekt nowoczesnej stacji sanitarnej powstaje w kooperacji z firmą Alplast. Urządzenie po zakończeniu etapu testów ma trafić do seryjnej produkcji. Jego zakupem zainteresowane są działające w regionie obiekty użyteczności publicznej (branża hotelowa i gastronomiczna).

 

Centrum Szybkiego Prototypowania ma unikalną – w skali regionu – aparaturę pomiarową i technologiczną.

Centrum Szybkiego Prototypowania ma unikalną – w skali regionu – aparaturę pomiarową i technologiczną.

Centrum Szybkiego Prototypowania

W przypadku tego ostatniego zadania prace badawcze realizowane będą w kilku uczelnianych pracowniach, w tym we wspomnianym Centrum Druku 3D. Powstanie tej pracowni było ważnym przedsięwzięciem wzmacniającym potencjał badawczy uczelni. Pracownia wystartowała w 2018 r. z 20 drukarkami 3D i skanerem 3D jako początkowym wyposażeniem. Sukcesywnie, dzięki nowym projektom, możliwe było dokupowanie kolejnych urządzeń i powiększanie bazy jednostki. Obecnie Centrum Druku 3D to duża placówka, dysponująca różnorodnym sprzętem do projektowania lub druku przestrzennego, a także do realizacji prac naukowych.
Centrum Druku 3D to jedno z kilku centrów badawczych, które powstały w ostatnich latach na Politechnice Koszalińskiej. Chlubą uczelni jest uruchomione również na Wydziale Mechanicznym Centrum Szybkiego Prototypowania.

Pracownia, działająca pod kierownictwem dr. hab. inż. Błażeja Bałasza, prof. PK i prorektora ds. nauki, ma unikalną w skali regionu aparaturę pomiarową i technologiczną, a o jej powstaniu informował brytyjski kwartalnik branżowy oraz amerykański koncern, który jest liderem we wdrażaniu technologii 3D.

 

Badania nad zwiększaniem trwałości narzędzi mają w Politechnice Koszalińskiej znacznie dłuższą historię.

Badania nad zwiększaniem trwałości narzędzi mają w Politechnice Koszalińskiej znacznie dłuższą historię.

Centra badawcze mają potencjał

Centrum Szybkiego Prototypowania ma najnowocześniejsze urządzenia do wytwarzania przyrostowego, w tym skaner 3D oraz dwie maszyny do druku 3D z metalu. Dzięki temu digitalizacja obiektów odbywa się szybko i precyzyjnie, a cyfrowy projekt powstaje nawet w kilkadziesiąt minut. W rezultacie Centrum Szybkiego Prototypowania umożliwia wydruk z proszków metali detali o najbardziej nawet złożonych kształtach.
Warto wspomnieć o innej nowej jednostce, której powstanie umożliwia prowadzenie nowatorskich badań i ścisłą współpracę z przemysłem. Centrum badawczo-wdrożeniowe inżynierii powierzchni, projektowania i symulacji procesów oraz badań wibroakustycznych – bo tak brzmi nazwa tej jednostki – wpisuje się w specjalność, w której koszalińska uczelnia ma bogaty dorobek. Chodzi o modyfikację powierzchniową narzędzi używanych w różnych procesach technologicznych (do obróbki metalu czy w przetwórstwie drewna).

Nowe centrum umożliwia prowadzenie nowoczesnych badań i współpracę z firmami w zakresie obróbki powierzchni narzędzi, w tym obróbki cieplnej, cieplno-chemicznej, plazmowej, a także nanoszenia powłok metodami PVD (osadzanie powłok z fazy gazowej). Równolegle uczelnia udoskonaliła zaplecze do badań wibroakustycznych, symulacji i modelowania procesów.

 

Naukowcy zgłębiają tajemnice drewna

Nasz region to zagłębie przetwórstwa drewna w Polsce. Nie powinno więc dziwić, że profil naukowy kolejnego centrum badawczego dotyczy właśnie tego naturalnego surowca. Uruchomione w Filii uczelni w Szczecinku Centrum pomiaru fizycznych i mechanicznych właściwości drewna i materiałów drewnopochodnych wyposażone jest w najnowocześniejszą aparaturę. Dzięki niej można zajrzeć do wnętrza materiału, w najmniejszym stopniu go nie niszcząc. Podstawowym narzędziem jest mikrotomograf, który umożliwia analizę struktury wewnętrznej materiałów z dokładnością do pojedynczych mikrometrów. Wyposażenie stanowią także bardzo precyzyjny skaner 3 D i analizator termiczny, który służy do badania właściwości termicznych materiałów drzewnych.
Powstanie na uczelni tej i innych pracowni umożliwia realizację zadania badawczego dotyczącego przetwórstwa drewna. Chodzi o projekt, nad którym uczelnia pracuje wspólnie z firmą Gotowe Domy Drewniane ITS. Celem jest stworzenie optymalnej przegrody budowlanej stosowanej w budownictwie szkieletowym drewnianym. W efekcie na Pomorzu będzie mogło powstać więcej wygodnych domów o takiej konstrukcji.
Koszalińscy naukowcy coraz częściej angażują się w badania prowadzone wspólnie z firmami komercyjnymi i instytucjami naukowymi. Ważny projekt dotyczący innowacyjnej technologii pokryć cynkowych realizuje konsorcjum, którego liderem jest uczelnia z Koszalina.

 

W konsorcjum siła!

Kierownikiem naukowym projektu jest prof. dr hab. inż. Wojciech Kacalak, a w skład konsorcjum wchodzi spółka Holding-Zremb Gorzów oraz sieć Badawcza Łukasiewicz – Instytut Metali Nieżelaznych w Gliwicach. Pokrywanie wyrobów ze stali powłokami cynkowymi jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych sposobów zapobiegania korozji. Metoda wymaga jednak ciągłych udoskonaleń. Modyfikacja polega na wprowadzeniu do procesu cynkowania wymuszonych wibracji. W ten sposób będzie można zapobiec osadzaniu się na cynkowanych powierzchniach zbyt dużych warstw ochronnych.

Rezultatem będzie szereg korzyści: niższe zużycie energii w procesie cynkowania, mniejsze zużycie cynku i wyższa jakość pokryć cynkowych. Z analizy stanu wiedzy wynika, że innowacja stanowi nowość w skali światowej. Podstawę rozwiązania już zgłoszono do ochrony patentowej.

Innowacyjną konstrukcję domowego zasobnika ciepłej wody opracowuje grupa naukowców działająca pod kierownictwem dr. hab. inż. Krzysztofa Dutkowskiego, prof. PK z Katedry Energetyki Wydziału Mechanicznego. „Warstwowy zasobnik wody ciepłej z PCM” – tak brzmi nazwa projektu – ma być rozwiązaniem pozwalającym oszczędzać ciepło. Jego celem jest opracowanie takiej konstrukcji domowego zasobnika ciepłej wody, która ułatwi magazynowanie ciepła i zmniejszy jego straty.

 

Mrówki i ruch mas ziemskich

Badania dotyczące efektów działania sił pływowych (przemieszczanie mas ziemskich) zakończył niedawno dr inż. Marcin Jagoda z Wydziału Inżynierii Lądowej, Środowiska i Geodezji. Efekty jego prac mogą znaleźć zastosowanie w pomiarach geodezyjnych. W badaniach dotyczących zastosowania algorytmów roju specjalizuje się dr hab. inż. Adam Słowik, prof. Wydziału Elektroniki i Informatyki. Inspiracją do powstania typu algorytmów jest świat natury – np. zachowanie kolonii mrówek, stada ptaków, ławicy ryb.
Pracownik Wydziału Elektroniki i Informatyki mgr inż. Eryk Szwarc pracuje nad metodą, która pomoże menadżerom w zarządzaniu personelem. Chodzi o opracowanie sposobu dostosowania kompetencji zespołu do wymagań związanych z realizacją zadań. W ten sposób powstała autorska metoda planowania struktur kompetencji odpornych na zakłócenia (np. absencję i odejścia pracowników).
Naukowcy prowadzą badania z zakresu nauk ekonomicznych i społecznych. „Inteligentny rozwój Pomorza Środkowego – innowacyjne podejście do kreowania przewagi konkurencyjnej regionu” – to nazwa projektu, który z trzema partnerami realizuje grupa naukowców z Wydziału Nauk Ekonomicznych. Projekt ściśle dotyczy warunków życia w regionie. Kierownikiem naukowym jest rektor Politechniki Koszalińskiej dr hab. Danuta Zawadzka prof. PK.

 

Nauka nie zna granic

Specjaliści z kilku dziedzin postawią diagnozę organizmu gospodarczego regionu, wytypują najważniejsze kierunki jego rozwoju, a następnie wskażą sposoby ich uruchomienia lub uaktywnienia. Pokrewne badania prowadzi naukowiec z tego samego wydziału, dr Patrycjusz Zarębski. Celem jego pracy jest poznanie procesów powstawania innowacji w regionach peryferyjnych, do których jest zaliczane m.in. Pomorze Środkowe.
Dużym przedsięwzięciem badawczym z pogranicza nauk ekonomicznych i społecznych zajmuje się międzynarodowa grupa specjalistów pracująca pod kierunkiem dra Grzegorza Kwiatkowskiego, prof. z Wydziału Nauk Ekonomicznych. To dobry przykład zaangażowania nauki w rozwiązywanie bieżących problemów. Członkowie zespołu badają bowiem, w jaki sposób koronawirus wpłynął na funkcjonowanie przemysłu spotkań (targi, konferencje, festiwale, koncerty).

Badania nad tym, jak polska i amerykańska prasa postrzega Internet przeprowadził dr hab. Krzysztof Wasilewski, prof. Wydziału Humanistycznego, a zarazem prorektor ds. kształcenia. Ustalenia: ideologia polityczna, której odzwierciedlenie można znaleźć na łamach czasopism, nie pozostaje bez wpływu na rozwój nowych technologii, nowe technologie z kolei mogą być narzędziem w osiąganiu celów politycznych. Efektem badań jest artykuł opublikowany w amerykańskim czasopiśmie „First Monday”.

Studia dotyczące amerykańskich literatur etnicznych prowadzi dr hab. Brygida Gasztold, prof. w Katedrze Literatury i Badań nad Językiem Wydziału Humanistycznego. Współpracuje przy tym z naukowcami z Izraela i Tajwanu.

 

Autor: Jarosław Jurkiewicz
Fotografie: Adam Paczkowski/Politechnika Koszalińska